Esen ACARER
esenacarer@bebekoyunu.tv
Esen ACARER
Kimdir ? Uyum ve Davranış Problemleri (4) Tırnak Yeme, Kekemelik, Parmak Emme
TIRNAK YEME
Tırnak yeme alışkanlığı psikolojik kökenlidir. Kendini gergin, sıkıntılı ve öfkeli hisseden çocuğun bunları dışa vurumu olarak kabul edilir. Kişilik olarak hassas ve sinirli çocuklarda daha sık görülür. Ergenlik döneminde artabilir. Bunun nedeni ergenlik döneminden kaynaklanan gerginlik ve bu dönemde ergen için önemli olan çevre tarafından kabul ve onay görme çabasıdır.
Nedenleri:
1. Çocuğun kendisini güvende hissetmemesi.
2. Baskıcı, cezalandırıcı anne-baba tutumları.
3. Ailede başka tırnak yiyenin olması.
4. Ev veya okul ortamındaki gerilim.
5. Çocuğun ihtiyacı olan güven ve sevgiyi alamaması.
6. Çocuğun korku, stres, öfke ve heyecan durumlarına maruz kalması.
Tırnak Yeme Konusunda Aileye Öneriler:
Ø Çocuğunuza karşı baskıcı ve eleştirel yaklaşmayın. 3–4 yaşına kadar görmezlikten gelin.
Ø Çocuğunuza tırnak yediği için şiddet uygulamayın.
Ø Çocuğunuza ellerini meşgul edecek uğraşlar verin.
Ø Bu davranışı söndürmek için alternatifler üretin.
Ø Çocuğunuzu bu alışkanlığın üstesinden gelebileceğine inandırın.
Ø Çocuğunuzun hangi durumlarda tırnak yediğini belirlemeye çalışın. Ör: Gergin olduğunda veya korktuğunda tırnaklarını yiyorsa sakinleştirme yoluna giderek tırnak yemesini engelleyebilirsiniz.
Ø Çocuğunuzun kendisine olan güvenini pekiştirin. Başarılı olduğu alanlara dikkatini çekin.
Ø Çocuğunuzun tırnaklarını derin kesin.
Ø Çocuğunuzu korku, kaygı yaratacak durumlardan uzak tutun.
Ø Çocuğunuza azarlamak, korkutmak, ceza vermek gibi zorlayıcı yöntemler uygulamayın.
KEKEMELİK
Kekemelik, yaşına ve lehçesine uygun gelişimsel olarak çıkartması beklenen konuşma seslerini çıkartamaması, konuşmanın olağan akıcılığında ve zamanlama örüntüsünde bozukluk olması durumudur (D.S.M. IV, 1994, S.48-49)
4-5 yaşlarına kadar normal olarak kabul edilir. Erkek çocuklarında daha yaygındır. Organik veya psikolojik kökenli olabilir.
Genellikle cümlenin ilk kelimesinde, uzun ve sessiz harfle başlayan kelimelerin söylenmesinde, sessiz harfle başlayan kelimelerden sesli harfle başlayan kelimelere geçişte zorluk yaşarlar. Şiir okurken veya şarkı söylerken kekelemezler.
Kekemeliğin Ortaya Çıktığı Durumlar: 
· Kaygı, korku ve stres yaratan durumlarda.
· Ailede kekemelik olan durumlarda.
· Aşırı baskı gördüğünde ve eleştirildiğinde, aşağılandığında.
· Travmatik yaşantılarda. Örneğin; Deprem, boşanma, ölüm, kaza, şiddet vb.
· Düzgün konuşması konusunda baskı yapıldığında.
· Gelişim döneminin üzerinde sorumluluk ve olgunluk beklendiğinde.
kekemelik ortaya çıkabilir.
Kekemelik Konusunda Ailelere Öneriler
Ø Kekemelik konusunda yaşadığınız gerginliği ve endişeyi bir kenara iterek çocuğunuza nasıl yardım edebileceğinizi düşünün.
Ø Çocuğunuzun konuşmalarını düzeltmesi konusunda baskıcı olmayın.
Ø Çocuğunuz konuşurken sabırla cümlesinin bitmesini bekleyin. Siz ne anlatmak istediğini onun yerine söylemeyin.
Ø Çocuğunuza kısa cevaplı sorular sorarak konuşmaya teşvik edin.
Ø Çocuğunuza sizin için ne kadar değerli olduğunu hissettirin.
Ø Çocuğunuzla mümkün olduğu kadar çok vakit geçirin.
Ø Çocuğunuzun kekemeliğini alay ve taklit etmeyin. Bu davranış çocuğunuzun kendisini reddedilmiş, sevilmeyen, istenmeyen ve yetersiz hissetmesine neden olur.
Ø Konuşmanızla ve okumanızla çocuğunuza iyi bir model olun. Yavaş, anlaşılır ve yumuşak bir tonda okuyup konuşun.
Ø İletişiminizi güçlü kılarak hissettiklerini sizinle paylaşmasını sağlayın. Asla acıma duygusuyla yaklaşmayın.
Ø Doktorunuzla ve okulla işbirliği içerisinde bulunun ve ortak hareket edin.
Ø Başkalarıyla kesinlikle kıyaslamayın.
Ø Çocuğun kendine olan güvenini pekiştirmek için küçük sorumluluklar verin ve başarılı olduğu alanlara yönlendirin.
PARMAK EMME
Çocuklar parmak emmeyi daha ana rahmindeyken öğrenirler. Yeni doğan bebeklerin tümünde de görmek mümkündür. Zararsız bir davranıştır. Kızlarda daha sık görülen bu davranış 3-4 yaşlarına kadar normaldir.
Nedenleri:
1. Yeni doğan bebek yaşamını sürdürebilmek için.
2. Bebeklikte kendini ve çevresini tanıma ihtiyacından dolayı.
3. Sıkılgan ve utangaç çocuklar zor durumlarla karşılaştıklarında.
4. Çocuklar diş çıkarma döneminde.
5. Bazı çocuklar ise uykuya dalarken parmak emerler.
Parmak Emme Konusunda Ailelere Öneriler:
Ø Çocuğunuza karşı sakin, sabırlı ve anlayışlı yaklaşın. Asla şiddet uygulamayın
Ø Yaptığı davranışın bulunduğu yaş grubuna ait olmadığını ve bebekçe bir davranış olduğunu anlatın.
Ø Küçük yaşlardaki çocuklar için zararsız bir faaliyet olduğunu unutmayın.
Ø Çocuğunuza, ellerini meşgul edecek uğraşlar verin.
Ø Çocuğunuzun bu davranışı üzerinde durup, sık sık çocuğunuzu uyarmayın.
Esen Acarer Psikolojik Danışman